Selecteer een pagina

Sinds 1 januari 2015 is ten behoeve van het opsporen van( kinder)mishandeling Veilig Thuis (hierna: VT) de van overheidswege aangewezen organisatie. Deze stichting heeft ten doel mishandeling in de privé sfeer aan te pakken. U kunt daarbij denken een kindermishandeling maar ook bijvoorbeeld oudermishandeling. Onderstaand zal enkel worden ingegaan op de acties van VT bij kindermishandeling.

Indien bij VT een melding binnenkomt, vaak anoniem, start zij een onderzoek en komt dan bij de ouders thuis om de melding te bespreken. Als VT bij u aan de keukentafel zit betekent dit eigenlijk dat zij intern al de weging hebben uitgevoerd en hebben geconcludeerd dat de melding goede grond heeft en dat betekent voor ouders dat zij in het verdere onderzoek het nadeel van de twijfel hebben. In mijn ervaring is VT dan gericht op het vaststellen van kindermishandeling (met het risico op tunnelvisie) en het onderzoek wordt vervolgens almaar uitgebreid met een beroep op de term “veiligheid”. Door het gebruik van die term acht VT zich gelegitimeerd om vrijwel ongelimiteerd onderzoek uit te voeren want immers: de “veiligheid “ moet worden gewaarborgd. Veiligheid is echter een dermate vaag en subjectief begrip dat ouders hierdoor volledig klem gezet worden.

Uiteraard zeg ik niet dat VT niet ook zeer nuttig werk verricht maar ik merk in mijn praktijk dat de onterechte meldingen toch nog steeds voorkomen, en zeker daar waar het gaat om kinderen die vanuit medisch oogpunt bijzondere zorg nodig hebben. Deze bijzondere zorg wordt namelijk niet altijd begrepen door leerplichtambtenaren, buren en gemeenteambtenaren. Ouders komen na een melding vaak in een situatie terecht waarbij zij worden gediskwalificeerd als ouders en in het beklaagdenbankje terecht komen. De ervaring dezerzijds is ook dat de vertrouwensartsen van VT niet schromen om op de stoel van de medisch behandelaar van het kind te gaan zitten, hetgeen discutabel is.

VT zal na het gesprek en het onderzoek ook voorstellen doen om de door haar gestelde onveilige situatie aan te pakken. Dit kan zelfs leiden tot een drangtraject waarbij ouders wordt medegedeeld dat indien zij niet akkoord gaan met het voorgestelde plan VT dit bij de rechter zal laten vastleggen. Uit angst om hun kind kwijt te raken en onwetendheid over de rechten die zij hebben, gaan veel ouders hier mee akkoord en komen zo in een uitzichtloze situatie terecht daar zij dan zijn overgeleverd aan de inschatting omtrent “veiligheid” door Veilig thuis.

Indien ouders VT geen akkoord op de door haar voorgestelde maatregelen verlenen zal VT de raad voor de kinderbescherming (hierna: de raad) vragen om bijvoorbeeld een kinderbeschermingsmaatregel te verzoeken bij de rechter (onder toezichtstelling, en/of uithuisplaatsing). Hoewel de raad voor de kinderbescherming aan waarheidsvinding moet doen blijkt in de praktijk toch dat zij in de regel het standpunt van VT overneemt en nu de rechtbanken er vanuit gaan dat de Raad inderdaad een deugdelijk onderzoek heeft verricht, worden verzoeken van de raad meestal toegewezen.

Als ouder lijk je dan machteloos te staan doch de wet voorziet in een mogelijkheid om het evenwicht tussen de raad (met alle middelen die tot haar beschikking staan) en ouders enigszins te herstellen.

Er bestaat voor ouders namelijk een recht op het inbrengen van een rapport door een deskundige die namens ouders de situatie heeft beoordeeld. Indien ouders dit niet zelf kunnen bekostigen kan de rechtbank worden verzocht om een deskundige te benoemen en de rechtbank kan aan een dergelijk verzoek niet zomaar voorbij gaan. Enkel indien ofwel het verzochte deskundigenonderzoek niet (mede) tot de beslissing van de zaak kan leiden of dat het belang van het kind zich tegen het verzochte onderzoek verzet (bijvoorbeeld in spoedeisende zaken) kan de rechter een verzoek tot benoemen van een deskundige afwijzen.

Het is aan te raden om direct vanaf het eerste moment dat VT bij u aan de keukentafel zit om de melding te bespreken direct de kaders af te bakenen van een mogelijk onderzoek door VT. In beginsel is het namelijk zo dat indien er geen sprake is van kindermishandeling, VT de melding moet afsluiten danwel bij eventuele andere zorgen dit door dient te leiden aan de juiste instantie (buurtzorg, maatschappelijk werk e.d.). De bemoeienis van VT met u is dan in beide gevallen voorbij. Indien u betrokken raakt bij een onderzoek door VT en mogelijk de Raad is het van belang om ook dan direct een eigen deskundige in te schakelen.

Indien gewenst sta ik u graag bij in geschillen met VT en kan ik u vanuit mijn netwerk behulpzaam zijn bij het vinden van een juiste deskundige.